رشته زبان روسی؛ پلی میان دانشگاه اصفهان و جهان روسزبان
امروزه با گسترش روابط جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه در حوزههای علمی، فرهنگی، اقتصادی و فناوری، نیاز به تربیت متخصصان آشنا با زبان و فرهنگ روسی بیش از پیش احساس میشود. در همین راستا، دانشگاه اصفهان بهعنوان یکی از دانشگاههای پیشرو کشور در عرصه آموزش عالی، در سال ۱۳۹۷ (۲۰۱۸ میلادی) اقدام به تأسیس رشته زبان روسی در دانشکده زبانهای خارجی کرد. این رشته که با هدف توسعه تعاملات علمی و فرهنگی با کشورهای روسزبان و پاسخگویی به نیازهای روزافزون جامعه علمی و اقتصادی کشور ایجاد شد، امروزه به یکی از فعالترین و اثرگذارترین برنامههای آموزشی دانشگاه در حوزه بینالمللیسازی تبدیل شده است.
رشته زبان روسی که جوانترین و در عین حال پویاترین رشته آموزشی دانشکده زبانهای خارجی به شمار میآید، از بدو تأسیس با گروه زبان فرانسه ادغام و تحت عنوان «گروه زبانهای فرانسه و روسی» به فعالیت خود ادامه داده است. این گروه در حال حاضر با بهرهگیری از چهار عضو هیئت علمی و مدرسان مدعو، مسئولیت آموزش و تربیت دانشجویان این رشته را بر عهده دارد.
طی کمتر از یک دهه فعالیت، رشته زبان روسی دانشگاه اصفهان موفق شده است جایگاه قابل توجهی در میان مراکز آموزش زبان روسی در کشور به دست آورد. تاکنون بیش از ۱۱۰ دانشجو از این رشته فارغالتحصیل شدهاند و در حال حاضر حدود ۷۵ دانشجو در مقطع کارشناسی مشغول به تحصیل هستند. دانشآموختگان این رشته علاوه بر ورود به عرصههای آموزشی، پژوهشی و حرفهای، در رقابتهای علمی ملی و بینالمللی نیز موفقیتهای چشمگیری کسب کردهاند. کسب رتبههای برتر در المپیادهای معتبر زبان روسی از جمله المپیاد بینالمللی «Лобачевский/RU»، المپیاد آثار میخائیل بولگاکف، المپیاد دانشگاه دولتی تومسک و همچنین دریافت بورسیههای تحصیلی دولت فدراسیون روسیه، بخشی از دستاوردهای علمی دانشجویان و فارغالتحصیلان این رشته به شمار میآید.
تأسیس رشته زبان روسی همزمان با توسعه روابط میان ایران و روسیه، نقش مهمی در پیشبرد سیاست بینالمللیسازی دانشگاه اصفهان ایفا کرده است. به واسطه فعالیتهای علمی این گروه و تلاشهای صورتگرفته در حوزه همکاریهای بینالمللی، دانشگاه اصفهان در سالهای اخیر موفق شده است همکاریهای خود را با طیف گستردهای از دانشگاهها و مؤسسات معتبر آموزش عالی روسیه گسترش دهد. از جمله این مراکز میتوان به دانشگاه دولتی مسکو، دانشگاه دولتی سنپترزبورگ، انستیتو دولتی زبان روسی پوشکین، دانشگاه عالی اقتصاد روسیه، دانشگاه دولتی تومسک، دانشگاه دولتی علوم انسانی روسیه، دانشگاه فدرال جنوبی، دانشگاه دولتی فناوری و طراحی سنپترزبورگ، دانشگاه علوم پزشکی پیراگوف و دانشگاه فنی دولتی دون رستوف و غیره اشاره کرد. امضای تفاهمنامههای همکاری علمی و آموزشی متعدد با این دانشگاهها، زمینهساز توسعه برخی از پژوهشهای مشترک، تبادل تجربیات علمی و گسترش ارتباطات دانشگاهی میان دو کشور شده است.
یکی از مهمترین دستاوردهای این همکاریها، آغاز برنامه تبادل دانشجو میان دانشگاه اصفهان و دانشگاه دولتی سنپترزبورگ از سال 1403 است. در چارچوب این برنامه، نخستین گروه از دانشجویان رشته زبان روسی دانشگاه اصفهان برای گذراندن دورههای آموزشی و ارتقای مهارتهای زبانی خود به سنپترزبورگ اعزام شدند. این برنامه همچنان با موفقیت ادامه دارد و به یکی از نمونههای شاخص همکاریهای بینالمللی دانشگاه اصفهان تبدیل شده است. در کنار همکاریهای دانشگاهی، گروه زبان روسی نقش فعالی در برگزاری رویدادهای علمی و فرهنگی مشترک ایفا کرده است. در سال 1402 متخصصان مرکز آموزشی انتشارات «زلاتاوست» سن پترزبورگ با حضور در دانشگاه اصفهان، مجموعهای از کارگاهها و برنامههای آموزشی را برای استادان و دانشجویان برگزار کردند. همچنین با حمایت و همکاری سرکنسولگری فدراسیون روسیه در اصفهان، رویدادهای علمی و فرهنگی مشترکی از جمله مسابقات مقالهنویسی برگزار شد.
در راستای توسعه همکاریهای فرهنگی و آموزشی، در سال ۲۰۲۰ نیز تفاهمنامه همکاری میان دانشگاه اصفهان و بنیاد بینالمللی «روسکی میر» به امضا رسید. امید است با حمایت و همت مسئولان دانشگاه، زمینه افتتاح رسمی و بهرهبرداری کامل از مرکز روسی بنیاد «روسکی میر» در دانشگاه اصفهان فراهم شود تا این مرکز بتواند نقش مؤثرتری در توسعه آموزش زبان روسی، تبادلات فرهنگی و گسترش همکاریهای علمی بینالمللی ایفا کند. امروزه رشته زبان روسی دانشگاه اصفهان فراتر از یک برنامه آموزشی صرف، به بستری مؤثر برای توسعه دیپلماسی علمی، تبادل فرهنگی و گسترش همکاریهای دانشگاهی میان ایران و روسیه تبدیل شده است. این رشته با تکیه بر ظرفیتهای علمی اعضای هیئت علمی، توانمندی دانشجویان و شبکه گسترده همکاریهای بینالمللی خود، در مسیر تبدیل شدن به یکی از قطبهای آموزش زبان روسی در کشور گام برمیدارد و نقشی مؤثر در تحقق اهداف بینالمللیسازی دانشگاه اصفهان و ارتقای جایگاه علمی آن در عرصه جهانی ایفا میکند.